Nghề bắt nghêu, săn chem chép ở xứ biển

Trang chủ >> TIN TỨC >> Lực lượng vũ trang >> Biển đảo quê hương

Cập nhật: 20/12/2018

Những năm gần đây, các bãi bồi rừng ngập mặn ven biển Sóc Trăng được thiên nhiên ưu đãi và địa phương cũng có nhiều chính sách về môi trường thuận lợi nên các loài thủy, hải sản hội tụ về sinh sản tại các bãi bồi rừng phòng hộ ven biển ngày càng nhiều, hình thành nên các bãi sò huyết, nghêu, cua biển giống và cũng là nơi lý tưởng của các loài thuỷ sản khác như: cá chẻm, cá ngát, tôm sú, tôm sắt, cá kèo sinh sản. Chính từ sự đa dạng sinh học này đã góp phần mang đến nguồn thu nhập cho bà con ngư dân ven biển.

Nghề bắt nghêu, săn chem chép ở xứ biển
Cư dân ven biển bắt đầu mưu sinh khi con nước rút.

    Bãi biển Sóc Trăng ít sóng gió, đáy cát pha bùn, nhiều thức ăn cho nhiều loài thủy, hải sản, chính vì vậy mà từ Cù Lao Dung đến thị xã Vĩnh Châu đều là nơi nghêu trú ngụ. Tại các bãi bồi này, sản lượng nghêu tương đối khá lớn, trong đó phải kể đến bãi bồi xã Lạc Hòa, thị xã Vĩnh Châu. Vào mỗi buổi sáng, khi Mặt trời đã lên cao cũng là lúc con nước hoàn toàn rút cạn, nước biển đã lùi về phía xa chỉ còn lại những bãi cát pha lẫn bùn bằng phẳng. Đây cũng là lúc bà con ấp Đại Bái, xã Lạc Hòa bắt đầu một ngày mưu sinh. Từ chùa Đại Bái ra ngoài khu rừng phòng hộ chừng vài chục mét, chúng ta dễ dàng bắt gặp từng tốp người tập trung ở những khu đất trống để chờ con nước rút, rồi men theo những tán rừng phòng hộ, đi về phía bãi nghêu. Tùy theo thủy triều lên xuống theo ngày, khi nước đã cạn, thời tiết thuận, không có mưa, gió biển lặng đồng nghĩa với việc mưu sinh của bà con sẽ thuận lợi. Theo quan sát của chúng tôi, mỗi ngày trên bãi nghêu Đại Bái thường có hàng trăm người, cả người lớn lẫn trẻ em đều hành nghề bắt nghêu. Cứ thế trên bãi nghêu chạy dài khoảng 4 cây số dọc ven biển xã Lạc Hòa, nhanh chóng đông kín người. Chị Kim Thị Ka Nha, xã Lạc Hòa, thị xã Vĩnh Châu cho biết: "Có bữa nhiều thì bắt được 10kg, ít hơn thì 5 - 6kg. Khoảng từ 7 giờ đến 9 giờ sáng mình bắt đầu xuống bắt nghêu, đến khoảng 12 giờ, có hôm trễ thì hơn 1 giờ là lên cân nghêu. Nghêu lớn có giá 20.000 đồng/kg, loại nhỏ 9.000 đồng/1kg, nhưng công việc này không thường xuyên mà phụ thuộc theo con nước, gió nhiều cũng bắt không được nghêu".

Bắt nghêu bằng tay giúp bảo tồn nguồn lợi hải sản. 

    Nghề khai thác nghêu có ở Lạc Hòa từ lâu đời. Đa số bà con là những cư dân ở ấp Đại Bái và Đại Bái A, không có ruộng đất chỉ sống bằng nguồn lợi ven biển, trong đó có nghề khai thác nghêu. Nghề đánh bắt nghêu thịt đã thịnh hành nhiều năm nay và mang lại nguồn thu nhập chính cho bà con nghèo ở địa phương. Mỗi gia đình thường có từ 1 đến 2 người, thậm chí có gia đình cả nhà cùng đi bắt nghêu. Chính vì vậy, những năm gần đây, số người bỏ đi làm ăn xa đã giảm, họ không lo bị thất nghiệp vì đã có tiền trang trải cuộc sống nhờ nghề khai thác nghêu thịt.
     Ở bãi nghêu Đại Bái, c
ó thời gian, do bà con khai thác sản lượng nghêu cám nhiều, khiến nghêu ở nơi đây lâm vào tình trạng cạn kiệt. Những năm gần đây, nhờ chính quyền địa phương cùng ngành chức năng đẩy mạnh công tác tuyên truyền nên bà con đã thay đổi về hình thức khai thác. Việc khai thác nguồn lợi thủy, hải sản ven biển và dưới tán rừng, đặc biệt nghề khai thác nghêu ngày càng mang tính bền vững. Hiện nay, bà con chủ yếu khai thác bằng tay chứ không dùng máy cào nghêu. Chính vì vậy, sản lượng nghêu ở Đại Bái ngày càng dồi dào. Thu nhập từ nghề khai thác nghêu thịt vì vậy cũng ổn định và tăng cao. Mỗi ngày, nếu con nước thuận thì một người cũng có thể kiếm được hàng trăm ngàn đồng. Anh Thạch Hoàng, xã Lạc Hòa, thị xã Vĩnh Châu chia sẻ: "Mình bắt nghêu bằng tay thấy nhanh hơn, bắt nhiều hơn. Một ngày có khi bắt được 5 - 10kg, có khi 4 - 5kg, mỗi ngày cũng kiếm hơn trăm ngàn đồng".

Bãi bồi An Thạnh Nam rộng, đẹp với tiềm năng trở thành điểm du lịch hấp dẫn.

    Các bãi bồi ven biển cũng là một trong những khu vực có tiềm năng rất lớn để phát triển kinh tế, trong đó có loại hình du lịch sinh thái. Hiện toàn tỉnh có trên 50 ha diện tích bãi bồi. Đây là nơi có trữ lượng lớn về các loài nhuyễn thể như nghêu, sò huyết và là khu vực tái tạo các giống loài thủy sản tự nhiên như cua, cá kèo, tôm, cá,… Điển hình như bãi bồi xã An Thạnh Nam, An Thạnh 3 huyện Cù Lao Dung rộng hơn 500 ha, là nơi có trữ lượng nghêu giống lớn nhất tỉnh. Hằng năm nguồn lợi từ loại nhuyễn thể này là trên 10 ti đồng. Bên cạnh đó, còn là điểm hấp dẫn thu hút nhà đầu tư, các tổ chức, cá nhân, du khách trong và ngoài tỉnh đến tham quan, nghiên cứu. Ông Nguyễn Lộc Băng Xuân, Phó Chủ tịch UBND xã An Thạnh Nam, huyện Cù Lao Dung cho biết: "Bãi bồi xã An Thạnh Nam có nghêu giống và nghêu thịt, bên cạnh đó còn có hến, so với các bãi khác thì nơi đây đẹp và rộng, nguồn nước bãi bồi trong, cát trắng. Nếu như được khai thác tiềm năng và đầu tư cơ sở hạ tầng trên bãi thì điểm du lịch này sẽ rất hấp dẫn".

Bãi bồi pha bùn, nơi chem chép trú ngụ ở độ sâu khoảng 1 gang tay.

    Nếu những chỗ cao ráo, nhiều cát là nơi sinh trưởng của loài nghêu thì bãi bồi pha bùn lại là nơi trú ngụ của loài chem chép. Ở Sóc Trăng, nơi được biết đến có sản lượng chem chép nhiều nhất đó là bãi bồi xã Vĩnh Hải, thị xã Vĩnh Châu. Buổi sáng ở biển Vĩnh Hải là nhộn nhịp nhất ! Nước rút, người dân đổ ra biển để đào chem chép. Bắt chem chép cũng rất đơn giản, chem chép ghim mình trong đất, hang của chúng lộ thiên trên bề mặt đất, người tinh ý chỉ cần nhìn thoáng qua là phát hiện ngay. Gọi là đi đào nhưng công việc chẳng có gì khó khăn, chem chép ken dày dưới đất, chỉ cần dùng xẻng đào lên rồi rửa sạch bùn cát là xong. Tuy nhiên, công việc này thường chỉ diễn ra trong vài giờ, bởi khi thủy triều lên thì toàn bộ bãi bồi sẽ trở thành biển nước mênh mông. Anh Thạch Huy, xã Vĩnh Hải, thị xã Vĩnh Châu chia sẻ: "5 giờ sáng, khi nước rút mình đi bắt chem chép, đến khi nước lên thì vào. Bắt được thì bán lẻ ngoài chợ, một con nước, đào được khoảng 30kg, nước ròng thì đào được nhiều hơn khoảng 50 kg. 1kg bán được 12.000 đồng".

Hang chem chép có những lỗ nhỏ bằng đầu đũa trông như những tổ ong.

    Chem chép ở biển Vĩnh Hải có 2 loại: chem chép tím và chem chép xanh. Chem chép tím sinh trưởng chủ yếu ở những chỗ cao ráo, nhiều cát và không tập trung, mỗi hang chỉ duy nhất 1 con. Ngược lại, chem chép xanh lại ưa những bãi bồi đất thấp, cát pha bùn, đặc biệt chúng sống ken dày dưới mặt đất thành từng cụm nhỏ. Vì thế, bà con ngư dân thường chuộng hình thức đi đào chem chép xanh bởi vừa nhẹ công, vừa tiết kiệm thời gian mà thu hoạch được nhiều. Bà Trần Thị Mảnh, ở xã Vĩnh Hải, thị xã Vĩnh Châu nói: "Gánh đi bán cho bà con trong xóm, ai mua thì mình bán cho người ta".
    Chem chép biển tương tự chem chép sông (nước ngọt) về hình dáng, nhưng có kích thước nhỏ hơn. Theo bà con ngư dân chia sẻ, chem chép biển có vị ngọt rất riêng, vì thế đào được bao nhiêu thương lái thu mua hết bấy nhiêu. Tùy thời điểm chem chép có giá từ 10.000 - 20.000 đồng/kg. Nhờ vậy vào mùa chem chép hội, bà con có thể kiếm được cả trăm ngàn mỗi ngày. Chị Triệu Thị Xôi, ở xã Vĩnh Hải, thị xã Vĩnh Châu nói: "Hôm nay được 15kg, nghe nói ở đây nhiều nên hôm nay qua đây đào, cũng sống qua ngày được".

Những sản vật từ biển mang lại những mùa vui.

    Bãi bồi ven biển Sóc Trăng gắn liền với đời sống của hơn 20.000 cư dân ven biển, cuộc sống gắn liền với nguồn lợi thủy hải sản tự nhiên ven biển, dưới tán rừng. Điều kiện khai thác hiện đại hơn, dân cư đông đúc hơn đã làm cạn kiệt nguồn lợi này, vì vậy vừa khai thác phải gắn với bảo tồn nguồn lợi sẽ là giải pháp hiệu quả, để phục vụ lợi ích cho chính cư dân ven biển và cả cộng đồng./.

Bích Phượng - Văn Dô - Lâm Huy


QUẢNG CÁO
    Công ty quảng cáo Sóng Thanh

    Bảng giá quảng cáo
     

TRANG THÔNG TIN ĐIỆN TỬ TỔNG HỢP - ĐÀI PT & TH SÓC TRĂNG.

Giám đốc: Nguyễn Văn Bốn.

Giấy phép số: 287/GP-TTĐT cấp ngày 22/12/2016.

Địa chỉ: 132 Trần Văn Bảy, Phường 3, TP Sóc Trăng.

Điện thoại: 0299 3822598 - Fax: 0299 3825876.

® Cấm sao chép dưới mọi hình thức nếu không có sự chấp thuận bằng văn bản.

Ghi rõ nguồn THST.vn khi phát hành lại thông tin từ website này.




Phát triển bởi: Phòng Kỹ thuật Đài PT & TH Sóc Trăng.
Soc trang - truyen hinh soc trang - dai th soc trang - dai truyen hinh soc trang - th soc trang - Soc trang TV - thoi su soc trang - THST - truyen hinh - soc trang online